«Το DNA, τα ποσοστά και η επόμενη μέρα»: Οι αιχμές Δένδια και η απάντηση Μαρινάκη

Μια προσεκτικά διατυπωμένη πολιτική παρέμβαση με σαφές εσωτερικό ακροατήριο και ευρύτερο μήνυμα ήταν η τοποθέτηση του Νίκου Δένδια στο Αγρίνιο. Χωρίς αιχμές προσωπικού χαρακτήρα, χωρίς ρητορική έντασης, αλλά με συγκεκριμένες λέξεις που σε μια παράταξη εξουσίας έχουν ειδικό βάρος: «DNA», «λαϊκό κόμμα», «ποσοστά που μας αξίζουν». Η φράση «δεν είναι αυτό που μας αξίζει», σε αναφορά στις δημοσκοπικές επιδόσεις, δεν αμφισβητεί την πρωτιά της Νέας Δημοκρατίας. Αμφισβητεί την επάρκεια. Και αυτή η διάκριση είναι καθοριστική. Η ΝΔ προηγείται καθαρά. Το 31,4% στην εκτίμηση ψήφου της Marc, η διαφορά 18 και πλέον μονάδων από το ΠΑΣΟΚ, η σταθερή υπεροχή Μητσοτάκη στην καταλληλότητα για την πρωθυπουργία — όλα δείχνουν πολιτική κυριαρχία. Όμως ο Δένδιας δεν μίλησε για την πρώτη θέση. Μίλησε για το ύψος της.

Η υπενθύμιση των ιστορικών ποσοστών — 54%, 49%, 47%, 41% — λειτουργεί ως πολιτική σύγκριση, όχι ως νοσταλγία. Στέλνει το μήνυμα ότι η ΝΔ ιστορικά λειτούργησε ως μεγάλη κοινωνική παράταξη και όχι ως απλός εκλογικός μηχανισμός. Και όταν επισημαίνει ότι σήμερα «αγκομαχούμε» όταν μπροστά υπάρχει ένα «3», η επισήμανση δεν αφορά τη σταθερότητα της κυβέρνησης, αλλά το στρατηγικό ταβάνι. Το δεύτερο επίπεδο της παρέμβασης αφορά την ιδεολογική ταυτότητα. Η αναφορά σε «επιστροφή στο DNA» και σε «λαϊκό κόμμα» δεν είναι ρητορικό στολίδι. Υποδηλώνει την ανάγκη επανασυσπείρωσης ενός τμήματος της βάσης που, είτε μετακινήθηκε δεξιότερα, είτε αποστασιοποιήθηκε. Τα διψήφια ποσοστά της Πλεύσης Ελευθερίας και της Ελληνικής Λύσης σε όλες τις πρόσφατες μετρήσεις δεν περνούν απαρατήρητα. Ούτε περνά απαρατήρητη η υψηλή αδιευκρίνιστη ψήφος, που κυμαίνεται στο 15%-16%. Το πολιτικό πεδίο δεν είναι ακίνητο. Είναι συγκρατημένα ρευστό.

Η απάντηση του Παύλου Μαρινάκη κινήθηκε σε διαφορετικό μήκος κύματος. Υπερασπίστηκε με σαφήνεια την κυβερνητική στρατηγική, υπογραμμίζοντας ότι δεν θυμάται άλλη κυβέρνηση πιο πιστή στο «DNA» της παράταξης. Με αυτή τη φράση, το Μαξίμου επιχείρησε να κλείσει τον κύκλο της ερμηνείας: η διεύρυνση προς το Κέντρο, η έμφαση στη σταθερότητα και στη διακυβέρνηση δεν συνιστούν απόκλιση, αλλά σύγχρονη εκδοχή της ίδιας πολιτικής ταυτότητας. Η ουσία όμως βρίσκεται στη διαφορετική ανάγνωση του ίδιου αριθμού. Για το κυβερνητικό επιτελείο, το 31%-32% με καθαρή διαφορά από τον δεύτερο συνιστά πολιτική ηγεμονία ενόψει ενός κατακερματισμένου αντιπολιτευτικού τοπίου. Για τον Δένδια, το ίδιο ποσοστό μοιάζει κατώτερο των δυνατοτήτων μιας παράταξης που ιστορικά συγκροτούσε ευρύτερα κοινωνικά μπλοκ.

Το ενδιαφέρον είναι ότι οι δημοσκοπήσεις επιβεβαιώνουν και τις δύο οπτικές. Από τη μία, η ΝΔ διατηρεί ηγεμονικά ποσοστά στους δεξιούς και κεντροδεξιούς ψηφοφόρους, ενώ κρατά προβάδισμα και στον χώρο του Κέντρου. Από την άλλη, η αύξηση της αδιευκρίνιστης ψήφου και η υψηλή δυνητική ψήφος για υπό διαμόρφωση σχήματα δείχνουν ότι η πολιτική ρευστότητα παραμένει υπαρκτή. Η σταθερότητα δεν ταυτίζεται με την οροφή. Σε αυτό το πλαίσιο, η παρέμβαση Δένδια δεν διαβάζεται ως αμφισβήτηση της ηγεσίας Μητσοτάκη. Διαβάζεται ως πολιτικό σήμα για το πού πρέπει να κινηθεί η παράταξη ενόψει της επόμενης εκλογικής μάχης. Περισσότερη ιδεολογική καθαρότητα ή περισσότερη κεντρώα διεύρυνση; Περισσότερη έμφαση στη βάση ή στη διακυβέρνηση; Το δίλημμα δεν τίθεται ανοιχτά, αλλά υπάρχει. Το επικείμενο συνέδριο του Μαΐου αποκτά έτσι χαρακτήρα στρατηγικού σταθμού. Εκεί θα φανεί αν το «DNA» παραμένει συμβολική αναφορά ή αν μετατρέπεται σε κατεύθυνση. Γιατί σε ένα κόμμα εξουσίας, οι μεγάλες πολιτικές διαφορές δεν εκδηλώνονται με ρήξεις. Εκδηλώνονται με διαφορετικές αναγνώσεις του ίδιου στόχου. Και ο στόχος δεν είναι απλώς η πρωτιά. Είναι η έκταση της νίκης.