Βιολάντα προπάνιο: Τι διαπιστώθηκε στις σωληνώσεις

Δεκτό έγινε το αίτημα του Εργατικό Κέντρο Τρικάλων για τον ορισμό νέου πραγματογνώμονα, στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης δικαστικής διερεύνησης της πολύνεκρης έκρηξης στο εργοστάσιο της Βιολάντα. Η εξέλιξη αυτή θεωρείται κρίσιμη, καθώς ανοίγει εκ νέου τον φάκελο των τεχνικών και διοικητικών παραλείψεων που φέρονται να οδήγησαν στην τραγωδία. Όπως δήλωσε ο γενικός γραμματέας του Εργατικού Κέντρου, Γιώργος Λιατίφης, σε συνέντευξή του στη Ραδιοφωνική Λέσχη 97,6, ο νέος πραγματογνώμονας αναμένεται να ξεκινήσει επίσημα τις εργασίες του εντός των επόμενων ημερών. Πρόκειται για ειδικό που μεταβαίνει από την Αθήνα και διαθέτει εξειδικευμένες γνώσεις στο αντικείμενο, γεγονός που –σύμφωνα με το Εργατικό Κέντρο– δημιουργεί προσδοκίες για πλήρη και τεκμηριωμένη αποσαφήνιση των πραγματικών δεδομένων της υπόθεσης.

Παράλληλα, από τη διευρυμένη εισαγγελική έρευνα προκύπτουν σοβαρότατα ευρήματα σε σχέση με το υπόγειο του εργοστασίου, το οποίο φαίνεται να διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στο τραγικό αποτέλεσμα. Σύμφωνα με έγγραφα της Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, υπόγειος χώρος περίπου 400 τετραγωνικών μέτρων δεν είχε δηλωθεί ποτέ από την εταιρεία σε κανένα πολεοδομικό σχέδιο ή μελέτη πυρασφάλειας, από το 2007 έως και σήμερα. Αντίθετα, οι δύο υπέργειες δεξαμενές καυσίμου εμφανίζονταν και εξαφανίζονταν κατά περίπτωση από τις σχετικές μελέτες, χωρίς σταθερή και σαφή αποτύπωση. Ο ηλεκτρολόγος-μηχανικός που συνυπέγραφε τη μελέτη πυρασφάλειας του Σεπτεμβρίου 2025 ανέφερε χαρακτηριστικά ότι του είχε δηλωθεί πως το υπόγειο δεν χρησιμοποιούνταν, ενώ οι δεξαμενές είχαν παρουσιαστεί ως ανενεργές, γεγονός που –όπως είπε– τον οδήγησε να μην τις αποτυπώσει στη μελέτη.

Δικαστικές πηγές και αρμόδιοι αξιωματικοί του Πυροσβεστικού Σώματος είναι σαφείς στις εκτιμήσεις τους: «Το υπόγειο έχει αιτιώδη συνάφεια με το τραγικό αποτέλεσμα της έκρηξης που οδήγησε στον θάνατο πέντε εργαζόμενες. Αν δεν υπήρχε, δεν θα μπορούσε να συσσωρευτεί αέριο σε τέτοιο βαθμό ώστε να προκληθεί έκρηξη». Οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι όσοι υπέγραψαν έγγραφα στα οποία το υπόγειο εμφανίζεται ως “ανύπαρκτο” ενδέχεται να φέρουν ποινικές ευθύνες.

Ιδιαίτερα επιβαρυντικό στοιχείο αποτελεί το γεγονός ότι, από τους πέντε τόμους εγγράφων που έχουν κατασχεθεί, προκύπτει πως σε αυτοψίες των ετών 2013, 2015 και 2020 το υπόγειο εξακολουθούσε να μην αναφέρεται, ενώ οι υπέργειες δεξαμενές δεν πληρούσαν τις προβλεπόμενες προδιαγραφές χωροθέτησης. Παρ’ όλα αυτά, η επιχείρηση συνέχισε να λειτουργεί κανονικά. Η άδεια λειτουργίας της «Βιολάντα» ανανεώθηκε την 1η Νοεμβρίου 2025, μόλις τρεις μήνες πριν από την έκρηξη, χωρίς καμία απολύτως αναφορά στην ύπαρξη υπόγειου χώρου. Το γεγονός αυτό ενισχύει τα ερωτήματα για τον ρόλο των αρμόδιων υπηρεσιών και των ελεγκτικών μηχανισμών.

Στο κάδρο των ευθυνών προστίθενται και σοβαρές τεχνικές ελλείψεις. Οι υπόγειες σωληνώσεις προπανίου μήκους περίπου 8,5 μέτρων δεν διέθεταν μόνωση ούτε ανιχνευτή διαρροής, ενώ το καλοκαίρι του 2025 κατασκευάστηκε ασφαλτοστρωμένος δρόμος ακριβώς πάνω από αυτές. Η ισχύουσα νομοθεσία προβλέπει ότι τέτοιες παραλείψεις αυξάνουν δραματικά τον κίνδυνο διαρροών και έκρηξης, καθώς το προπάνιο –ως βαρύτερο από τον αέρα– τείνει να συσσωρεύεται σε χαμηλά σημεία, όπως υπόγειοι χώροι. Η απουσία ανιχνευτή διαρροής στο υπόγειο, σε συνδυασμό με την κακή εγκατάσταση των σωληνώσεων και την έλλειψη ουσιαστικών ελέγχων, φαίνεται να συνθέτουν ένα εκρηκτικό μείγμα παραλείψεων. Πλέον, με τον νέο πραγματογνώμονα να αναλαμβάνει καθήκοντα, η έρευνα εισέρχεται σε μια κρίσιμη φάση, με το βάρος να πέφτει όχι μόνο στις ευθύνες της επιχείρησης, αλλά και σε όσους είχαν θεσμικό ρόλο ελέγχου και αδειοδότησης.