ΔΕΟΣ – ΑΑΔΕ: Νέα «υπερ-υπηρεσία» ελέγχων

Σε πλήρη επιχειρησιακή λειτουργία τίθεται από τα μέσα Μαρτίου η νέα Γενική Διεύθυνση Δυνάμεων Ελέγχου Οικονομικών Συναλλαγών (ΔΕΟΣ) της ΑΑΔΕ, σηματοδοτώντας μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο το κράτος αντιμετωπίζει τη μεγάλη φοροδιαφυγή και το οργανωμένο οικονομικό έγκλημα. Η νέα υπηρεσία δημιουργείται στη θέση του πρώην ΣΔΟΕ, το οποίο λειτουργούσε επί σχεδόν τρεις δεκαετίες, και φιλοδοξεί να αποτελέσει έναν πιο σύγχρονο και αποτελεσματικό μηχανισμό ελέγχου. Βασικός στόχος είναι η προστασία των δημοσίων εσόδων, η ενίσχυση της φορολογικής δικαιοσύνης και η διασφάλιση συνθηκών υγιούς ανταγωνισμού για τις επιχειρήσεις που λειτουργούν νόμιμα. Στη νέα δομή θα υπηρετούν αρχικά 370 στελέχη με εμπειρία από τις ελεγκτικές υπηρεσίες της ΑΑΔΕ και του ΣΔΟΕ, ενώ θα προστεθούν ακόμη 80 νέοι ελεγκτές που θα επιλεγούν από ειδική επιτροπή με βάση τα προσόντα, την επαγγελματική εμπειρία και την επιχειρησιακή τους ετοιμότητα. Συνολικά, 450 ελεγκτές θα στελεχώσουν τη νέα υπηρεσία, οι οποίοι θα λαμβάνουν συνεχή εκπαίδευση σε σύγχρονες μεθόδους έρευνας και δίωξης οικονομικού εγκλήματος.

Τα ελεγκτικά κλιμάκια της ΔΕΟΣ θα διαθέτουν προηγμένο τεχνικό εξοπλισμό, μεταξύ των οποίων drones, φορητές κάμερες, ειδικά οχήματα και σκάφη, καθώς και σύγχρονα μέσα επικοινωνίας και εντοπισμού. Πριν από κάθε επιχείρηση, οι ελεγκτές θα λαμβάνουν τον απαραίτητο εξοπλισμό, ώστε να μπορούν να πραγματοποιούν τους ελέγχους με ασφάλεια και πλήρη τεκμηρίωση. Για λόγους προστασίας κατά τη διάρκεια επιχειρήσεων που ενδέχεται να σχετίζονται με οργανωμένα κυκλώματα, τα στελέχη της υπηρεσίας θα φέρουν όπλα και αλεξίσφαιρα γιλέκα. Παράλληλα, θα εκπαιδεύονται σε τεχνικές αυτοάμυνας, σκοποβολής και ακινητοποίησης υπόπτων.

Ευρύ πεδίο δράσης

Η ΔΕΟΣ θα καλύπτει ένα ευρύ φάσμα οικονομικών εγκλημάτων, με κύριο αντικείμενο τη μεγάλη φοροδιαφυγή, το λαθρεμπόριο και τη δασμοφοροδιαφυγή, καθώς και τον έλεγχο της διακίνησης κεφαλαίων. Στις αρμοδιότητές της περιλαμβάνονται επίσης η διερεύνηση υποθέσεων που σχετίζονται με παράνομη διακίνηση ναρκωτικών, όπλων και εκρηκτικών, καθώς και η αντιμετώπιση της παράνομης διακίνησης αρχαιοτήτων, μνημείων και έργων τέχνης, με στόχο την προστασία τόσο των δημοσίων εσόδων όσο και της πολιτιστικής κληρονομιάς. Η έδρα της νέας υπηρεσίας θα βρίσκεται στην Αθήνα, ενώ το επιχειρησιακό μοντέλο θα βασίζεται σε δύο σύγχρονες αίθουσες επιχειρήσεων που θα συντονίζουν σε πραγματικό χρόνο όλες τις δράσεις των ελεγκτικών ομάδων. Οι αίθουσες αυτές θα αξιοποιούν προηγμένα συστήματα επικοινωνίας και τεχνολογίες τεχνητής νοημοσύνης, τα οποία θα αναλύουν δεδομένα και θα εντοπίζουν πρότυπα και διασυνδέσεις μεταξύ διαφορετικών υποθέσεων. Με αυτόν τον τρόπο θα διευκολύνεται ο εντοπισμός σύνθετων κυκλωμάτων οικονομικού εγκλήματος.

Η ΔΕΟΣ θα λειτουργεί μέσω τριών βασικών κατηγοριών περιφερειακών μονάδων που θα επιχειρούν σε 24ωρη βάση. Οι Μονάδες Ειδικών Οικονομικών Ελέγχων σε Αττική και Μακεδονία θα ασχολούνται με την αποκάλυψη υποθέσεων οικονομικού εγκλήματος, συμπεριλαμβανομένων περιπτώσεων διαφθοράς και ηλεκτρονικής απάτης. Οι Μονάδες Ειδικών Φορολογικών Ελέγχων σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο θα επικεντρώνονται κυρίως στη μεγάλη φοροδιαφυγή και στις πρακτικές φοροαποφυγής. Τέλος, οι Μονάδες Ειδικών Τελωνειακών Ελέγχων σε Αττική και Θεσσαλονίκη θα έχουν ως βασική αποστολή την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου και της δασμοφοροδιαφυγής.

Στόχος 30.000 έλεγχοι μέσα στο 2026

Για το 2026 ο σχεδιασμός της νέας υπηρεσίας προβλέπει τη διενέργεια τουλάχιστον 30.000 ελέγχων, δηλαδή περίπου 100 επιχειρησιακών δράσεων καθημερινά μέχρι το τέλος του έτους. Οι έλεγχοι θα αφορούν, μεταξύ άλλων, την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής μέσω διαδικτύου και ηλεκτρονικών συναλλαγών, την απάτη στον ενδοκοινοτικό ΦΠΑ, τη δέσμευση τραπεζικών λογαριασμών και περιουσιακών στοιχείων, καθώς και ελέγχους σε προϊόντα που υπόκεινται σε Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης. Η υπηρεσία θα έχει επίσης αρμοδιότητα για έρευνες οικονομικού ηλεκτρονικού εγκλήματος και παραβιάσεων πνευματικής ιδιοκτησίας, όπως η παράνομη διακίνηση λογισμικού, μουσικής ή κινηματογραφικού περιεχομένου.

Η ΔΕΟΣ θα συνεργάζεται με διεθνείς οργανισμούς όπως η OLAF, η INTERPOL και η EUROPOL για την αντιμετώπιση διασυνοριακών υποθέσεων οικονομικού εγκλήματος. Παράλληλα, θα λειτουργεί ειδικό τμήμα ως Εθνικό Γραφείο Ανάκτησης Περιουσιακών Στοιχείων από εγκληματικές δραστηριότητες, ενισχύοντας την ικανότητα εντοπισμού και δέσμευσης περιουσιακών στοιχείων που προέρχονται από παράνομες δραστηριότητες. Με τη λειτουργία της νέας υπηρεσίας, η ΑΑΔΕ επιχειρεί να δημιουργήσει έναν πιο ισχυρό και ευέλικτο μηχανισμό ελέγχου, ο οποίος θα μπορεί να αντιμετωπίζει αποτελεσματικότερα τις σύγχρονες μορφές οικονομικού εγκλήματος.