Σφίγγει ο κλοιός για τους κρατικούς φορείς που χρωστούν σε ιδιώτες

Με αυστηρότερο πλαίσιο ελέγχου και ενισχυμένη εποπτεία, το Υπουργείο Οικονομικών επιχειρεί να βάλει φρένο στη διαχρονική συσσώρευση ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου προς ιδιώτες, οι οποίες συνεχίζουν να στερούν πολύτιμη ρευστότητα από την αγορά. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, τα κρατικά «φέσια» υπερβαίνουν πλέον τα 3 δισ. ευρώ. Στο πλαίσιο αυτό, εγκύκλιος του υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνου Πετραλιά, για την εκτέλεση του προϋπολογισμού του 2026, θέτει ως βασική προτεραιότητα την ελαχιστοποίηση των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης. Ο στόχος είναι διπλός: αφενός η εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών και αφετέρου η ενίσχυση της ρευστότητας της πραγματικής οικονομίας.

Η εγκύκλιος καλεί τις Γενικές Διευθύνσεις Οικονομικών Υπηρεσιών και τους προϊσταμένους των οικονομικών υπηρεσιών να προχωρούν χωρίς καθυστέρηση στην αποπληρωμή των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς ιδιώτες και προμηθευτές, τόσο για τους φορείς της Κεντρικής Διοίκησης όσο και για τους εποπτευόμενους οργανισμούς τους, αξιοποιώντας ίδιους πόρους. Παράλληλα, δίνεται σαφής εντολή για αποτροπή της δημιουργίας νέων χρεών, μέσω έγκαιρου και ορθού προγραμματισμού πληρωμών.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στη διερεύνηση των αιτιών που προκαλούν καθυστερήσεις, με οδηγία για άμεση άρση διοικητικών ή νομοθετικών εμποδίων όπου αυτά εντοπίζονται. Οι υπηρεσίες καλούνται επίσης να καταγράψουν αναλυτικά τις οφειλές που εμπίπτουν σε ειδικές κατηγορίες, όπως εκείνες που τελούν υπό δικαστική διεκδίκηση ή σχετίζονται με πάγιες προκαταβολές και εξωγενείς παράγοντες.

«Μαύρη λίστα» και ψηφιακή παρακολούθηση

Για την αντιμετώπιση ενός προβλήματος με έντονα διαχρονικά χαρακτηριστικά, έχει συσταθεί ειδική επιτροπή που εξετάζει τις πραγματικές αιτίες των καθυστερήσεων στις πληρωμές. Σε συνεργασία με τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων, τέθηκε ήδη σε λειτουργία νέα ψηφιακή πλατφόρμα για την ηλεκτρονική υποβολή τιμολογίων από ιδιώτες προς το Δημόσιο, με στόχο τη διαφάνεια και την αποτελεσματική παρακολούθηση των πληρωμών. Η ανάλυση των δεδομένων θα επιτρέψει στο Υπουργείο Οικονομικών να έχει πλήρη εικόνα για τους φορείς με οφειλές άνω των 90 ημερών, το ύψος των χρεών τους και τις αιτίες των καθυστερήσεων. Οι ασυνεπείς φορείς θα τίθενται υπό αυξημένη εποπτεία, ενώ προβλέπεται και η τακτική δημοσιοποίηση των στοιχείων τους.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, τον Οκτώβριο του 2025 οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του Δημοσίου ανήλθαν σε 3,1 δισ. ευρώ. Το μεγαλύτερο βάρος εντοπίζεται στα νοσοκομεία, με οφειλές 1,74 δισ. ευρώ, ενώ ακολουθούν οι Οργανισμοί Κοινωνικής Ασφάλισης με 590 εκατ. ευρώ, ο ΕΟΠΥΥ με 248 εκατ. ευρώ, οι ΟΤΑ με 239 εκατ. ευρώ και τα ΝΠΔΔ με 236 εκατ. ευρώ.

Για τη στήριξη της ταμειακής ρευστότητας των φορέων, συνεχίζεται έως τις 20 Ιανουαρίου 2026 η καταβολή του ενός τετάρτου της ετήσιας επιχορήγησής τους, ενώ τα νοσοκομεία εξακολουθούν να λαμβάνουν εμπροσθοβαρώς και τμηματικά την κρατική χρηματοδότηση από το Υπουργείο Υγείας.