Κυβέρνηση για 2026: Μειώσεις φόρων, αύξηση κατώτατου μισθού και μεγάλα έργα

Το πλαίσιο της οικονομικής πολιτικής για το 2026 παρουσίασε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, με αφορμή τη συνεδρίαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Οικονομικής Πολιτικής (ΚΥΣΟΙΠ), δίνοντας το στίγμα μιας χρονιάς που –όπως ανέφερε– «απαιτεί πολλή δουλειά» και μετρήσιμα αποτελέσματα απέναντι στις δεσμεύσεις προς τους πολίτες. Ο αντιπρόεδρος υπογράμμισε ότι η πρόοδος που έχει επιτευχθεί τα τελευταία χρόνια στην ελληνική οικονομία δεν αρκεί απλώς να διατηρηθεί, αλλά πρέπει να διευρυνθεί. Σε ένα διεθνές περιβάλλον αβεβαιότητας, με γεωπολιτικές και ενεργειακές προκλήσεις, ο στρατηγικός στόχος για το 2026 ορίζεται ως «ισχυρή και διατηρήσιμη ανάπτυξη»: ανάπτυξη ανθεκτική σε εξωγενείς κραδασμούς, με ενεργοποίηση των εγχώριων παραγωγικών δυνάμεων και σαφή αναπτυξιακή προοπτική.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η διατήρηση της μακροοικονομικής, δημοσιονομικής και χρηματοπιστωτικής σταθερότητας αποτελεί προϋπόθεση, αλλά όχι επαρκή συνθήκη. Η επόμενη φάση απαιτεί ενίσχυση των επενδύσεων, τόνωση της επιχειρηματικής δραστηριότητας, στροφή στην ανταγωνιστικότητα και επιτάχυνση του παραγωγικού μετασχηματισμού, με έμφαση στους δυναμικούς και εξωστρεφείς κλάδους. Παράλληλα, έθεσε ως προτεραιότητα τη συμπλήρωση κρίσιμων υποδομών και δικτύων που διασυνδέουν το σύνολο της επικράτειας, καθώς και στοχευμένες παρεμβάσεις για το κόστος ζωής, το στεγαστικό και το δημογραφικό, με ειδική μέριμνα για την ελληνική Περιφέρεια. «Ο πήχης βρίσκεται ψηλά», ανέφερε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι στο τέλος της χρονιάς τα οικονομικά και παραγωγικά υπουργεία θα πρέπει να μπορούν να πουν στους πολίτες «Το είπαμε, το κάναμε».

Οι τέσσερις άξονες του σχεδιασμού για το 2026

Ο κυβερνητικός προγραμματισμός οργανώνεται γύρω από τέσσερις βασικές προτεραιότητες:

1. Ανάπτυξη και επενδύσεις

Στον πρώτο άξονα περιλαμβάνονται νέες μειώσεις φόρων για πολίτες και επιχειρήσεις που θα ανακοινωθούν στη ΔΕΘ, καθώς και νομοθετικές παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό προς τον πολίτη και την επιχειρηματικότητα. Προβλέπεται απλοποίηση 400 διαδικασιών της πλατφόρμας ΜΙΤΟΣ, νέο νομοσχέδιο για την επιτάχυνση αδειοδοτήσεων οικονομικών δραστηριοτήτων και ενίσχυση της εποπτείας, καθώς και η ολοκλήρωση του Κτηματολογίου. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται η αναδιάρθρωση των υπηρεσιών δόμησης και η ενσωμάτωσή τους στο Κτηματολόγιο, η εφαρμογή των πρόσφατων διεθνών ενεργειακών συμφωνιών για εξορύξεις υδρογονανθράκων και εισαγωγές αμερικανικού LNG, καθώς και η θέσπιση ειδικών χωροταξικών πλαισίων για τουρισμό, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και βιομηχανία. Προβλέπεται ακόμη η εφαρμογή ψηφιακού φακέλου δικογραφίας σε όλες τις κτηματολογικές διαφορές και στο 60% των διαφορών πολιτικής δικαιοσύνης, η ολοκλήρωση του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και η έναρξη του νέου Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης 2026–2030, μαζί με 50 Τοπικά Σχέδια Ανάπτυξης – ένα για κάθε Περιφερειακή Ενότητα.

2. Ανταγωνιστικότητα και παραγωγικός μετασχηματισμός

Ο δεύτερος άξονας επικεντρώνεται στην ενίσχυση της εξωστρέφειας. Προβλέπεται μετασχηματισμός του Enterprise Greece και εκσυγχρονισμός της Export Credit Greece, υλοποίηση του Ετήσιου Σχεδίου Εξωστρέφειας 2026 από το ΥΠΕΞ, καθώς και δημιουργία Γραφείων Εξωστρέφειας σε επιλεγμένες Περιφέρειες. Παράλληλα, προγραμματίζεται βελτίωση του θεσμικού πλαισίου ιδιωτικών επενδύσεων με νέα καθεστώτα ενίσχυσης για «Επιχειρηματική Εξωστρέφεια» και «Κοινωνική Επιχειρηματικότητα», εφαρμογή του νέου ψηφιακού συστήματος αγροτικών επιδοτήσεων και στρατηγικός σχεδιασμός για τη νέα ΚΑΠ 2028–2034. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στην επιχειρησιακή έναρξη του Φάρου AI Factory, ως κόμβου καινοτομίας στην τεχνητή νοημοσύνη, καθώς και στη θέσπιση πλαισίου κατάταξης «πράσινων» τουριστικών καταλυμάτων.

3. Υποδομές πανελλαδικής εμβέλειας

Στον τομέα των υποδομών προβλέπεται η παράδοση ολόκληρου του αυτοκινητοδρόμου Αυτοκινητόδρομος Ε65, η επέκταση του Μετρό Θεσσαλονίκης προς Καλαμαριά και η αποκατάσταση του σιδηροδρομικού άξονα Αθήνα–Θεσσαλονίκη. Δρομολογούνται επίσης διαδικασίες παραχώρησης και αξιοποίησης περιφερειακών αεροδρομίων, λιμένων και μαρινών βάσει του σχεδιασμού του Υπερταμείου, με κατακύρωση του διαγωνισμού για το Αεροδρόμιο Καλαμάτας και εκκίνηση αξιοποίησης 22 περιφερειακών αεροδρομίων. Για τη Θεσσαλία προβλέπεται ολοκλήρωση βασικών έργων αποκατάστασης, μεταξύ των οποίων η επαναλειτουργία της σιδηροδρομικής σύνδεσης Λάρισας–Βόλου και παρεμβάσεις σε 1.007 σημεία του οδικού δικτύου. Προγραμματίζονται ακόμη νέες ενεργειακές διασυνδέσεις, ψηφιακό σύστημα παρακολούθησης σιδηροδρομικής κυκλοφορίας, εκσυγχρονισμός της αεροναυτιλίας με 13 έργα σε συνεργασία με την Ε.Ε., ενίσχυση του στόλου αστικών λεωφορείων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, έργα για προσβάσιμες παραλίες σε 238 σημεία και οριστικοποίηση μελετών για το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.

4. Κόστος ζωής και εισοδήματα

Ο τέταρτος άξονας αφορά την καθημερινότητα των πολιτών. Περιλαμβάνει νέες φορολογικές ελαφρύνσεις, νέα αύξηση του κατώτατου μισθού, επέκταση της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, καθώς και τη σύσταση Νέας Εθνικής Αρχής Προστασίας Καταναλωτή και ηλεκτρονικής πλατφόρμας σύγκρισης εθνικών και διεθνών τιμών βασικών αγαθών. Στο πεδίο της στέγασης προβλέπεται πρόγραμμα προσιτής κατοικίας σε ανενεργά στρατόπεδα και δημόσια ακίνητα, οικιστικό πρόγραμμα για τις Ένοπλες Δυνάμεις με 815 κατοικίες, καθώς και η υποβολή και υλοποίηση του Ελληνικού Κοινωνικού Κλιματικού Σχεδίου ύψους 5,3 δισ. ευρώ. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη στήριξη της Περιφέρειας, με πρόγραμμα δημογραφικής ανάπτυξης στη Βόρεια Ελλάδα που προβλέπει κίνητρο εγκατάστασης 10.000 ευρώ, σταδιακή κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για την πρώτη κατοικία σε περισσότερες από 12.000 κοινότητες, προγράμματα ανακαίνισης παλαιών κατοικιών σε ορεινές και νησιωτικές περιοχές και αξιοποίηση δημοτικών και κρατικών κτιρίων για μίσθωση σε δημοσίους υπαλλήλους. Ο συνολικός σχεδιασμός, όπως αποτυπώθηκε στη συνεδρίαση του ΚΥΣΟΙΠ, επιχειρεί να συνδυάσει τη δημοσιονομική υπευθυνότητα με μια πιο δυναμική αναπτυξιακή πολιτική. Το 2026 προδιαγράφεται ως χρονιά επιτάχυνσης, με στόχο η οικονομική σταθερότητα να μεταφραστεί σε απτά οφέλη για την κοινωνία και σε ένα νέο, πιο ανθεκτικό παραγωγικό μοντέλο.