ΑΠΘ επεισόδια: Στο τραπέζι η ελεγχόμενη είσοδος

Σε φάση θεσμικής και πολιτικής έντασης εισέρχεται το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, έπειτα από τα σοβαρά επεισόδια που εκτυλίχθηκαν στους χώρους του Ιδρύματος και οδήγησαν σε περισσότερες από 310 προσαγωγές. Η Πρυτανεία, με διαδοχικές ανακοινώσεις, αποδίδει την ευθύνη σε «εξτρεμιστικές ομάδες και ομοϊδεάτες τους», απορρίπτοντας κατηγορηματικά δημοσιεύματα που υποστήριζαν ότι είχε δοθεί άδεια για τη διοργάνωση εκδήλωσης ή πάρτι εντός του campus. Σε νεότερη παρέμβασή τους, αργά το βράδυ του Σαββάτου, οι Πρυτανικές Αρχές έκαναν λόγο για οργανωμένη προσπάθεια δυσφήμησης του Πανεπιστημίου και έθεσαν ανοιχτά το ζήτημα της άμεσης ενεργοποίησης ελεγχόμενης πρόσβασης στους χώρους του Ιδρύματος.

Όπως επισημαίνεται, βρίσκεται σε εξέλιξη εσωτερική διερεύνηση σε συνεργασία με την Ελληνική Αστυνομία, με στόχο να αποσαφηνιστούν οι συνθήκες υπό τις οποίες σημειώθηκαν τα επεισόδια. Στο επίκεντρο τίθενται κρίσιμα ερωτήματα: αν θα έπρεπε να είχαν αποκλειστεί συγκεκριμένοι χώροι της Πολυτεχνικής Σχολής κατά τη διάρκεια των εξετάσεων, ποιοι από τους συμμετέχοντες είχαν πράγματι φοιτητική ιδιότητα, αλλά και ποιοι διέσπειραν – όπως υποστηρίζεται – ψευδείς πληροφορίες περί δήθεν αδειοδότησης της εκδήλωσης από πανεπιστημιακά όργανα. Η διοίκηση του Ιδρύματος τονίζει ότι δεν προτίθεται να επιτρέψει την υπονόμευση του ακαδημαϊκού έργου από βίαιες ομάδες, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η μέχρι σήμερα πρακτική ανοιχτής πρόσβασης επανεξετάζεται ριζικά. Η αναφορά σε «φοβική απραξία» αποτυπώνει την πρόθεση για πιο ενεργητική στάση απέναντι σε φαινόμενα βίας.

Τα επεισόδια προκάλεσαν εκτεταμένη κινητοποίηση των αρχών. Σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση της αστυνομίας, καταγράφηκαν επιθέσεις με αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς, ενώ στους χώρους του πανεπιστημίου εντοπίστηκαν αντικείμενα όπως κοντάρια, μολότοφ, αντιασφυξιογόνες μάσκες και ποσότητες κάνναβης. Από την πλευρά της, η ΕΛ.ΑΣ. έκανε λόγο για απρόκλητη και συντονισμένη επίθεση κατά αστυνομικών δυνάμεων, με αποτέλεσμα τον τραυματισμό ένστολου. Η ένταση των γεγονότων και η εικόνα εκτεταμένων φθορών επανέφεραν στο προσκήνιο τη συζήτηση περί ασφάλειας στα ελληνικά πανεπιστήμια, με έμφαση στο κατά πόσο τα υφιστάμενα μέτρα επαρκούν για την αποτροπή οργανωμένων επεισοδίων.

Το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού καταδίκασε με αυστηρό τόνο τα περιστατικά βίας, ζητώντας πλήρη και άμεση ενημέρωση από τις Πρυτανικές Αρχές, τα αρμόδια όργανα διοίκησης και ασφάλειας του Ιδρύματος, καθώς και από την αστυνομία. Συγκεκριμένα, το Υπουργείο ζητεί διευκρινίσεις για το αν η επίμαχη εκδήλωση ήταν γνωστή στα όργανα του Πανεπιστημίου, αν είχε υποβληθεί αίτημα και εάν χορηγήθηκε οποιαδήποτε άδεια. Παράλληλα, τίθεται στο μικροσκόπιο ο ρόλος της ιδιωτικής εταιρείας φύλαξης, η αλληλουχία των γεγονότων και το εύρος τυχόν παράνομων πράξεων ή καταστροφών εντός πανεπιστημιακών εγκαταστάσεων.

Στο πλαίσιο αυτό, δόθηκε προθεσμία 48 ωρών στη διοίκηση του ΑΠΘ προκειμένου να καταθέσει αναλυτική αποτύπωση των ενεργειών που έγιναν για την αποτροπή των επεισοδίων, αλλά και των μέτρων που πρόκειται να ληφθούν εφεξής, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και ιδίως τον νόμο 5224/2025 για την αντιμετώπιση της βίας στα ΑΕΙ. Το Υπουργείο υπογραμμίζει ότι το υφιστάμενο νομοθετικό πλέγμα παρέχει πλέον σαφείς δυνατότητες πρόληψης και παρέμβασης και διαμηνύει πως, εφόσον διαπιστωθούν παραλείψεις ή ευθύνες, θα κινηθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες χωρίς εξαιρέσεις.

Η υπόθεση δεν περιορίζεται σε ένα μεμονωμένο περιστατικό βίας. Αγγίζει τον πυρήνα της συζήτησης για τη φυσιογνωμία του δημόσιου πανεπιστημίου: την ισορροπία ανάμεσα στην ανοιχτή πρόσβαση και στην οργανωμένη φύλαξη, ανάμεσα στην ελευθερία της ακαδημαϊκής ζωής και στην ανάγκη προστασίας προσώπων και υποδομών. Η πιθανή εφαρμογή ελεγχόμενης εισόδου στους χώρους του ΑΠΘ συνιστά καμπή με ευρύτερες προεκτάσεις για το σύνολο της ανώτατης εκπαίδευσης στη χώρα. Το επόμενο διάστημα αναμένεται να κρίνει όχι μόνο τις ευθύνες για τα συγκεκριμένα επεισόδια, αλλά και το μοντέλο ασφάλειας που θα επικρατήσει στα ελληνικά πανεπιστήμια.