Χελώνα με δύο κεφάλια βρέθηκε στην Αιτωλοακαρνανία

Μια εξαιρετικά σπάνια περίπτωση δικεφαλίας σε ερπετό φιλοξενείται αυτή την περίοδο στις εγκαταστάσεις της ΑΝΙΜΑ, προκαλώντας το ενδιαφέρον τόσο της επιστημονικής κοινότητας όσο και των φιλόζωων. Η μικρή χελώνα εντοπίστηκε στον Βάλτο Αιτωλοακαρνανίας και μεταφέρθηκε άμεσα για περίθαλψη, καθώς βρισκόταν σε ιδιαίτερα επιβαρυμένη κατάσταση. Όταν προσκομίστηκε, ήταν σοβαρά αφυδατωμένη και υποσιτισμένη. Σύμφωνα με τον κτηνίατρο της ΑΝΙΜΑ και υποψήφιο διδάκτορα Κτηνιατρικής του ΑΠΘ, Γρηγόριο Μαρκάκη, η κλινική της εικόνα έχει ήδη βελτιωθεί σημαντικά. Το ζώο λαμβάνει υγρά και νοσηλεύεται σε ειδικά διαμορφωμένο περιβάλλον, με ελεγχόμενη θερμοκρασία, φωτισμό και υγρασία, ώστε να εξασφαλίζονται οι κατάλληλες συνθήκες ευζωίας.

Η δικεφαλία στα ερπετά, αν και εξαιρετικά σπάνια, εμφανίζεται συχνότερα σε σχέση με άλλα σπονδυλωτά. Τα αίτια μπορεί να είναι γενετικά ή να συνδέονται με περιβαλλοντικούς παράγοντες που επηρεάζουν την ανάπτυξη των αβγών, όπως η θερμοκρασία, η υγρασία και τα επίπεδα οξυγόνου κατά την επώαση. Για την ακριβή αξιολόγηση της κατάστασης της χελώνας, πραγματοποιήθηκαν αξονική και μαγνητική τομογραφία, προκειμένου να διαπιστωθούν οι δομικές ιδιαιτερότητες των οργάνων της. Όπως επισημαίνει ο κ. Μαρκάκης, το κρίσιμο στοιχείο είναι να καθοριστεί ο βαθμός διπλασιασμού των εσωτερικών οργάνων, καθώς αυτό θα καθορίσει τη λειτουργικότητά τους και, κατ’ επέκταση, την πρόγνωση για τη μελλοντική επιβίωση του ζώου. Ενδέχεται μάλιστα να απαιτηθεί και αξονική τομογραφία με σκιαγραφικό για περαιτέρω διερεύνηση.

17 εντυπωσιακά στοιχεία για τις χελώνες

1) Ανήκουν όλες στην τάξη Testudines.

Υπάρχουν περίπου 300 είδη παγκοσμίως, από τις γιγάντιες χελώνες των Γκαλαπάγκος μέχρι τις θαλάσσιες καρέτα-καρέτα και τις δερματοχελώνες.

2) Το κέλυφος είναι μέρος του σκελετού τους.

Δεν είναι «πανοπλία» που φορούν· αποτελείται από πάνω από 50 οστά, ενσωματωμένα με τα πλευρά και τη σπονδυλική στήλη. Το άνω τμήμα λέγεται καβούκι και το κάτω πλάστρον.

3) Οι χερσαίες χελώνες είναι αργές αλλά ανθεκτικές.

Έχουν κοντά, δυνατά άκρα με νύχια και δεν μπορούν να κολυμπήσουν. Σκάβουν λαγούμια για δροσιά και προστασία.

4) Οι υδρόβιες είναι εξαιρετικές κολυμβήτριες.

Ζουν σε γλυκά ή αλμυρά νερά, με επίπεδο κέλυφος και νηκτική μεμβράνη ή πτερύγια.

5) Όλες γεννούν αυγά.

Αποθέτουν τα αυγά τους στην ξηρά και τα μικρά, μόλις εκκολαφθούν, είναι ανεξάρτητα.

6) Είναι ψυχρόαιμα ερπετά.

Ρυθμίζουν τη θερμοκρασία τους μέσω του περιβάλλοντος· γι’ αυτό λιάζονται ή αναζητούν σκιά.

7) Οι θαλάσσιες χελώνες διαθέτουν ”εσωτερική πυξίδα”.

Ανιχνεύουν το μαγνητικό πεδίο της Γης και επιστρέφουν στην ίδια παραλία όπου γεννήθηκαν.

8) Δεν έχουν δόντια.

Διαθέτουν κερατινώδες ράμφος, παρόμοιο με των πουλιών.

9) Το φύλο στις χερσαίες διακρίνεται από την ουρά.

Τα αρσενικά έχουν συνήθως μακρύτερη και παχύτερη ουρά.

10) Οι νεροχελώνες χρειάζονται ειδικές συνθήκες σε αιχμαλωσία.

Θερμαινόμενο νερό, UV φωτισμό και καθαρό περιβάλλον για υγιές κέλυφος.

11) Δεν πέφτουν όλες σε χειμερία νάρκη.

Η νάρκη εξαρτάται από το είδος και το κλίμα.

12) Δεν αγαπούν την υπερβολική επαφή.

Παρά το ότι μπορούν να εξοικειωθούν με τον άνθρωπο, δεν είναι ζώα για αγκαλιές.

13) Η διατροφή διαφέρει ανά είδος.

Οι περισσότερες νεαρές υδρόβιες είναι παμφάγες, ενώ οι ενήλικες χερσαίες κυρίως φυτοφάγες.

14) Δεν είναι απόλυτα σιωπηλές.

Κατά την περίοδο ζευγαρώματος μπορεί να παράγουν ήχους και κραυγές.

15) Μερικά είδη φτάνουν τεράστια μεγέθη.

Η δερματοχελώνα μπορεί να ξεπεράσει τα 2 μέτρα μήκος και τα 900 κιλά.

16) Οι θαλάσσιες ”κλαίνε” για να αποβάλλουν αλάτι.

Οι δακρυϊκοί αδένες τους απομακρύνουν το πλεονάζον αλάτι από το σώμα.

17) Μπορούν να ζήσουν πάνω από έναν αιώνα.

Ο πιο διάσημος μακρόβιος εκπρόσωπος είναι ο Jonathan, γιγάντια χελώνα Σεϋχελλών που ζει στην Αγία Ελένη και εκτιμάται ότι γεννήθηκε το 1832.

Το αρχαιότερο γνωστό απολίθωμα θαλάσσιας χελώνας, η Desmatochelys padillai, χρονολογείται πριν από περίπου 120 εκατομμύρια χρόνια. Αυτό σημαίνει ότι οι χελώνες μοιράστηκαν τη Γη με τους δεινόσαυρους και επέζησαν μαζικών εξαφανίσεων. Από τα μικροσκοπικά είδη της Νότιας Αφρικής που δεν ξεπερνούν τα 8 εκατοστά, μέχρι τους γίγαντες των ωκεανών, οι χελώνες αποτελούν ζωντανά απολιθώματα – σύμβολα αντοχής, προσαρμοστικότητας και φυσικής σοφίας εκατομμυρίων ετών.