Χαράρι από Νταβός: Η Τεχνητή Νοημοσύνη φέρνει δύο παγκόσμιες κρίσεις

Σαφή προειδοποίηση προς κυβερνήσεις και κοινωνίες απηύθυνε ο Γιουβάλ Νώε Χαράρι, υποστηρίζοντας ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη συνιστά μια δύναμη ικανή να προκαλέσει δύο ταυτόχρονες κρίσεις σε κάθε χώρα του πλανήτη. Μιλώντας από το βήμα του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός, ο γνωστός ιστορικός και συγγραφέας έκανε λόγο για μια κρίση ανθρώπινης ταυτότητας και μια δεύτερη κρίση που προσομοιάζει σε μαζική «μετανάστευση», αυτή τη φορά με πρωταγωνιστές τα ίδια τα συστήματα AI. Ο Χαράρι αμφισβήτησε τον κυρίαρχο τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεται η Τεχνητή Νοημοσύνη, επισημαίνοντας ότι δεν πρόκειται για ένα παθητικό μέσο στα χέρια του ανθρώπου.

«Το πιο σημαντικό πράγμα που πρέπει να γνωρίζουμε για την AI είναι ότι δεν είναι απλώς ένα εργαλείο», ανέφερε, εξηγώντας ότι τα σύγχρονα συστήματα μπορούν να μαθαίνουν, να εξελίσσονται και να λαμβάνουν αποφάσεις από μόνα τους. Για να γίνει πιο σαφής, ο συγγραφέας του Sapiens χρησιμοποίησε μια χαρακτηριστική μεταφορά. Όπως είπε, ένα μαχαίρι είναι εργαλείο που ο άνθρωπος επιλέγει πώς θα χρησιμοποιήσει – για κάτι ακίνδυνο ή για κάτι βίαιο. Αντίθετα, η AI, σύμφωνα με τον ίδιο, μοιάζει με «ένα μαχαίρι που μπορεί να αποφασίσει μόνο του αν θα κόψει σαλάτα ή αν θα σκοτώσει». Η μετάβαση αυτή, τόνισε, ανατρέπει τα σημερινά μοντέλα ευθύνης, ελέγχου και εμπιστοσύνης.

Η κρίση της ανθρώπινης ταυτότητας

Η πρώτη μεγάλη κρίση που περιέγραψε ο Χαράρι αφορά την ίδια την ανθρώπινη αυτοαντίληψη. Όπως σημείωσε, ο άνθρωπος θεωρεί ότι κυριαρχεί στον κόσμο επειδή σκέφτεται καλύτερα από κάθε άλλο ον. Ωστόσο, αν η σκέψη ορίζεται ως η ικανότητα οργάνωσης λέξεων, εννοιών και συμβόλων, τότε η Τεχνητή Νοημοσύνη ήδη υπερέχει σε πολλούς τομείς. Σύμφωνα με τον Χαράρι, ό,τι βασίζεται στη γλώσσα καθίσταται ιδιαίτερα ευάλωτο. Νόμοι, συμβόλαια, χρηματοοικονομικά συστήματα, εκπαίδευση, πολιτική και ακόμη και η θρησκεία στηρίζονται πρωτίστως στη χρήση λέξεων. Και, όπως προειδοποίησε, «οτιδήποτε είναι φτιαγμένο από λέξεις, θα περάσει στα χέρια της AI».

Ιδιαίτερη ανησυχία εξέφρασε και για τη δυνατότητα των συστημάτων AI να παραπλανούν. «Τέσσερα δισεκατομμύρια χρόνια εξέλιξης δείχνουν ότι όποιος θέλει να επιβιώσει μαθαίνει να λέει ψέματα και να χειραγωγεί», ανέφερε, προσθέτοντας ότι τα πρόσφατα παραδείγματα δείχνουν πως η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει ήδη αποκτήσει αυτή την ικανότητα.

Σύντομο βιογραφικό – Γιουβάλ Νώε Χαράρι

Ο Γιουβάλ Νώε Χαράρι είναι Ισραηλινός ιστορικός, φιλόσοφος και συγγραφέας, γεννημένος το 1976 στη Χάιφα. Είναι καθηγητής Ιστορίας στο Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ και διεθνώς γνωστός για τα βιβλία του που εξετάζουν τη σχέση ανθρώπου, τεχνολογίας και εξουσίας. Έγινε παγκοσμίως διάσημος με το βιβλίο «Sapiens: Μια σύντομη ιστορία του ανθρώπου», ενώ ακολούθησαν τα «Homo Deus» και «21 Μαθήματα για τον 21ο Αιώνα», τα οποία έχουν μεταφραστεί σε δεκάδες γλώσσες. Τα τελευταία χρόνια εστιάζει στους κινδύνους και τις προκλήσεις της Τεχνητής Νοημοσύνης, της βιοτεχνολογίας και της ψηφιακής εξουσίας. Ο Χαράρι συμμετέχει συχνά στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός και συγκαταλέγεται στους πιο επιδραστικούς διανοητές παγκοσμίως.