Ακίνητα: Στο προσκήνιο ο «Τειρεσίας» των ενοικιαστών

Ένα νέο ψηφιακό εργαλείο που φιλοδοξεί να αλλάξει τις ισορροπίες στην αγορά ενοικίασης ακινήτων βρίσκεται στα σκαριά από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας. Πρόκειται για το Πληροφοριακό Σύστημα Αξιολόγησης Πιστοληπτικής Ικανότητας, γνωστό ήδη ως «Τειρεσίας ενοικιαστών», το οποίο θα επιτρέπει στους ιδιοκτήτες να έχουν εικόνα της οικονομικής συνέπειας των υποψήφιων μισθωτών μέσω μιας αυτοματοποιημένης βαθμολογίας.

Το σύστημα στοχεύει να λειτουργήσει ως φίλτρο για περιπτώσεις κακοπληρωτών, ωστόσο η εφαρμογή του συνοδεύεται από κρίσιμα ερωτήματα και κοινωνικές ανησυχίες. Ένα από τα βασικά ζητήματα είναι το πότε ένας ενοικιαστής θα χαρακτηρίζεται «ασυνεπής»: με την πρώτη καθυστέρηση καταβολής ενοικίου ή μόνο μετά από τελεσίδικη δικαστική απόφαση έξωσης. Παράλληλα, προβληματισμό προκαλεί η προστασία ευάλωτων ομάδων, όπως πολίτες που έχουν ήδη χάσει την κατοικία τους λόγω πλειστηριασμών και ενδέχεται να αποκλειστούν πλήρως από την αγορά μίσθωσης.

Η αξιολόγηση των ενοικιαστών θα γίνεται μέσω αλγορίθμου, ο οποίος θα αντλεί δεδομένα από μια ενιαία βάση οικονομικής συμπεριφοράς. Σε αυτή θα συγκεντρώνονται πληροφορίες από φορείς του Δημοσίου, τα ασφαλιστικά ταμεία και το τραπεζικό σύστημα. Καθοριστικό ρόλο θα παίζει η ρητή συγκατάθεση του ενδιαφερόμενου, καθώς χωρίς αυτήν κανένας ιδιοκτήτης δεν θα έχει πρόσβαση στη βαθμολογία. Παράλληλα, θα προβλέπεται δικαίωμα διόρθωσης για τυχόν ανακριβή ή παρωχημένα στοιχεία.

Την ίδια στιγμή, το υπουργείο προωθεί και τη δημιουργία του Μητρώου Παρακολούθησης Ιδιωτικού Χρέους. Το μητρώο αυτό θα λειτουργεί ως αποτύπωση των μη εξυπηρετούμενων οφειλών στην οικονομία, με τράπεζες, δημόσιους φορείς, δήμους και εταιρείες κοινής ωφέλειας να υποβάλλουν ανά εξάμηνο στοιχεία για ληξιπρόθεσμα χρέη και δικαστικές εκκρεμότητες. Επισήμως, ο στόχος είναι η κατάρτιση ανώνυμων αναφορών που θα υποστηρίζουν τον σχεδιασμό οικονομικής πολιτικής. Ωστόσο, η διασύνδεση αυτών των δεδομένων με την αγορά ακινήτων αναμένεται να επηρεάσει καθοριστικά τη σχέση ιδιοκτητών και ενοικιαστών, ανοίγοντας ένα νέο κεφάλαιο στη στεγαστική πραγματικότητα της χώρας.